Samolot An-2

    Samolot wielozadaniowy, skonstruowany w biurze Olega Antonowa po zakończeniu II wojny światowej. Prototyp oblatano 31 sierpnia 1947 r. Produkcja seryjna rozpoczęła się w 1949 r. Od 1957 r. był produkowany w Chinach pod oznaczeniem Y-5. W 1960 r. rozpoczęła się produkcja licencyjna w Polsce w zakładach WSK PZL Mielec, gdzie powstało najwięcej samolotów tego typu. Były produkowane w wielu wersjach - rolniczej, transportowej, transportowo--desantowej, pasażerskiej, wodnej na pływakach i używane w wielu krajach na całym świecie, głównie w ZSRR, Chinach, Polsce, Czechosłowacji, NRD, Egipcie, Indiach, Grecji, Jugosławii i KRL-D.

   W Polsce samoloty An-2 są używane w lotnictwie wojskowym do zadań transportowych i szkolenia spadochronowego, w lotnictwie rolniczym, w aeroklubach oraz przez użytkowników prywatnych. Jeden z "Antków" z obcięty ogonem, zastąpionym kratownicą niosącym usterzenie, oprócz swego "normalnego" silnika tłokowego ASz-62IR otrzymał silnik odrzutowy AI-25 o ciągu 1500 daN i przez kilkanaście miesięcy służył w latach 1972-73 jako latające laboratorium Lala-1 w programie odrzutowego samolotu rolniczego M-15 Belfegor.

   An-2 wyróżnia się prostotą i niezawodnością konstrukcji, wyjątkową odpornością na trudy eksploatacji w polowych warunkach oraz krótkim rozbiegiem i dobiegiem, umożliwiającym mu operowanie w najbardziej niedostępnych rejonach. Jest to samolot kultowy, podobnie jak VW Garbus wśród samochodów. Od lat organizowane są zloty miłośników tych samolotów.

   Łącznie powstało 16 512 samolotów An-2. W zakładach w Kijowie i Dołgoprudnym w ZSRR zbudowano łacznie 3593 egzemplarze, w zakładach w Nanchangu i Shijizhuang w Chinach 1003 egzemplarze, a w zakładach WSK PZL Mielec 11 915 egzemplarzy. Ostatnie 4 samoloty, przeznaczone dla Wietnamu zbudowano w Mielcu w styczniu 2002 r. Spośród samolotów produkowanych w Mielcu 10 605 trafiło do ZSRR, 842 do innych krajów, a 468 do użytkowników w Polsce.

Wersje i odmiany:

•  An-2F - samolot z 1948r., przystosowany do rozpoznania, korygowania ognia artylerii w nocy i bezpośredniego wsparcia na polu walki. Wyposażony w podwójne usterzenie kierunku, oszkloną dolną część kadłuba ze stanowiskiem obserwatora-strzelca; napęd i wymiary jak AN-2. Uzbrojony w 1 ruchome działko kal. 23 mm i 1 ruchomy k.m. kal. 12,7 mm. Produkcji seryjnej nie podjęto.
•  An-2L - wersja z 1964r., wodnosamolot przystosowany do gaszenia pożarów lasów, oznaczenie później zmieniono na An-2P.
•  An-2M - ulepszona wersja z 1964r., różniąca się od pierwowzoru m.in. trapezowym usterzeniem pionowym i powiększonym usterzeniem poziomym. Zbudowano około 200 egzemplarzy, większość na eksport.
•  An-2NAK - odmiana An-2F pochodząca z 1949r.;
•  An-2P - samolot transportowy z 1950r. przystosowany do zabierania 14 osób lub ładunku o masie 1500 kg;
•  An-2PF - samolot fotogrametryczny z 1974r.
•  An-2S - samolot sanitarny z 1949r. przystosowany do zabierania 6 rannych na noszach
•  An-2SCh - wersja rolnicza wyposażona w zbiornik chemikaliów o pojemności 1400 l.
•  An-2T - wersja transportowa z 1948r.
•  An-2TP - wersja transportowo-pasażerska z 1949r. przystosowana do przewozu 12 osób.
•  An-2TD - samolot z 1950r., przystosowany do szkolenia spadochroniarzy (14 skoczków)
•  An-2W - wodnosamolot wielozadaniowy z 1951r., wyposażony w dwa pływaki; napęd jak w An-2. Od roku 1962 produkowany w WSK PZL Mielec, od 1964 używany przez WOP do patrolowania morskich akwenów przybrzeżnych. Inaczej oznaczany An-4
•  An-2ZA - samolot rozpoznania meteorologicznego z 1948. Miał zamontowane dodatkowe stanowiska obserwacyjne w kadłubie. Wyposażony był w silnik gwiazdowy 9-cylindrowy ASz-62IR ze sprężarką TK-19 zapewniający moc 626 kW (850 KM) na wysokości 9500 m;
•  An-6 Meteo - odmiana samolotu An-2ZA z 1950r.
•  PZL An-2 TP - wersja transportowa z 1962r., przystosowana do przewozu 12 osób lub 1500 kg ładunku
•  PZL An-2 TD - wersja transportowo-desantowa z 1962r., przystosowana do zabierania 14 skoczków
•  PZL An-2 R - wersja rolnicza z 1961r, wyposażona w zbiornik na 1300 l chemikaliów oraz urządzenia do rozpylania  i opryskiwania
•  PZL An-2 W - wodnosamolot wielozadaniowy z 1963r. z dwoma pływakami
•  PZL An-2 P - wersja pasażerska z 1966r. dla 12 osób
•  PZL An-2 D6 - wersja dyspozycyjna z 1972r. dla 6 osób
•  PZL An-2 D5 - wersja dyspozycyjna z 1972r. dla 5 osób
•  PZL An-2 PK - wersja polarna (służbowa) samolotu wielozadaniowego z 1973r.
•  PZL An-2 PF - wersja aerofotogrametryczna z 1974r.
•  PZL An-2 TPS - wersja sanitarna z 1974r.
•  PZL An-2 Geo - wersja geofizyczna z 1974r.
•  PZL An-2 PRTV - wersja retransmisyjna z 1975r.

Konstrukcja:

Płat:
Profil RPS o grubości 14%, wznios płatów górnych i dolnych 2° 45'. Konstrukcja metalowa, dwudźwigarowa, za pierwszym dźwigarem pokryta tkaniną, szkielet wykrzyżowany cięgnami. Na górnym płacie automatyczne sloty na całej rozpiętości. Na obu płatach klapy i lotki szczelinowe o konstrukcji metalowej.

Kadłub:
Klasyczna konstrukcja metalowa półskorupowa. Duże drzwi ładunkowe z lewej strony.

Kabina:
Zagospodarowanie zależne od wersji, tylna część kadłuba oddzielona ścianką:

• wersjach rolniczych zbiornik chemikaliów o pojemności 1400 l,
• w pasażerskich - 12 foteli i wnętrze z tapicerką oraz toaleta,
• w tansportowo-desantowych-12 składanych siedzeń wzdłuż ścian bocznych.

Usterzenie:
Krzyżowe, statecznik poziomy zastrzałowy, metalowy, statecznik pionowy metalowy, stery pokryte tkaniną na szkielecie matalowym.

Sterownie:
Linkowo - popychaczowe, klapy i klapki wyważające wychylane elektromechanicznie.

Podwozie:
Stałe, golenie teleskopowe wsparte zastrzałami, koła z ogumieniem niskociśnieniowym. Amortyzacja olejowo gazowa.

Awionika:
Zestaw przyrządów do lotów VFR/IFR, radiowysokoścomierz, radiostacje HF i VHF, ADF.

Dane techniczne

Napęd:
silnik: tłokowy gwiazdowy 9-cylindrowy PZL ASz-62IR (w wersji polskiej)
moc: 736 kW (1000 KM)

Wymiary:
rozpiętość: 18,18 m
długość: 12,40 m
wysokość: 4,10 m
powierzchnia nośna: 71,50 m²

Masy:
własna: 3450 kg
użyteczna: 2050 kg
startowa: 5500 kg
zapas paliwa: 1200 l

Osiągi:
prędkość max.: 258 km/h
prędkość przelotowa: 185 km/h
prędkość minimalna: 90 km/h
prędkość wznoszenia: 3,5 m/s
pułap: 4400 m
zasięg: 900 km
rozbieg: 170 m
dobieg: 215 m